Nowe badania podkreślają istotny związek między wzorcami używania substancji psychoaktywnych przez rodziców a zachowaniem nastolatków. Chociaż odpowiedzialne zażywanie przez dorosłych może wydawać się czymś odrębnym od nawyków nastolatków, badania pokazują, że złożoność używania substancji psychoaktywnych przez rodziców — niezależnie od tego, czy jest to sam alkohol, czy kombinacja substancji — może statystycznie wpływać na wybory nastolatków. Nie oznacza to, że jest to nieuniknione, ale raczej wymierna korelacja wymagająca uwagi, zwłaszcza biorąc pod uwagę trudności rodzicielskie w okresie adolescencji.
Szczegóły badania: Kwestie używania wielu substancji
Naukowcy z Addictive Behaviours przeanalizowali dane z ponad 4000 rodzin, dzieląc rodziców i młodzież na osobne profile używania substancji: abstynenci, osoby używające jednej substancji (zazwyczaj alkoholu) i używające wielu substancji. Wyniki pokazały, że w rodzinach, w których rodzice używają wielu substancji, nastolatki częściej przyjmują podobne złożone wzorce.
Badania te wyraźnie to ilustrują: w miarę jak nastolatki przechodzą od używania jednej substancji do używania wielu substancji, ich używanie staje się coraz powszechniejsze. To nie jest jednorazowa obserwacja. Wcześniejsze badania z Current Drug Abuse Review (2012) wykazały, że u dzieci wychowywanych w rodzinach, w których rodzice mieli zaburzenia związane z używaniem substancji psychoaktywnych, ryzyko wystąpienia własnych zaburzeń w młodym wieku dorosłym było o około 53% wyższe w porównaniu z 25% wśród rówieśników nienarażonych na takie zaburzenia.
Poza substancjami: styl rodzicielstwa odgrywa rolę
Należy podkreślić, że nawyki rodziców nie determinują losu. Wielu nastolatków w rodzinach, w których obecne są substancje psychoaktywne, pozostaje trzeźwych. Sposób, w jaki rodzice wchodzą w interakcję ze swoimi dziećmi, wydaje się równie ważny. Nowe badania podkreślają, że wspierające, zorganizowane rodzicielstwo – definiowane jako autorytatywne, ciepłe i oparte na granicach – znacznie zmniejsza prawdopodobieństwo, że nastolatki będą kopiować nawyki rodziców związane z używaniem substancji psychoaktywnych.
Sugeruje to, że chociaż zachowanie rodziców nadaje ton, jasne oczekiwania i konsekwentna komunikacja mogą zmniejszyć ryzyko. Rodzice radzący sobie ze złożonością niezależności nastolatków – społeczną, emocjonalną i cyfrową – muszą zrozumieć, że dzieci internalizują więcej, niż dają po sobie poznać.
Co to oznacza?
Z badania nie wynika, że kieliszek wina gwarantuje, że nastolatek zacznie pić. Zamiast tego podkreśla subtelny, ale potężny wpływ środowiska domowego. Kontakty, otwarta komunikacja i mocne granice pozostają skutecznymi narzędziami pozwalającymi przezwyciężyć te wyzwania. Zrozumienie tej zależności daje rodzicom inny sposób podejścia do rozmów z dziećmi na temat substancji psychoaktywnych i wzmacniania zdrowych wyborów.
